TutorVertexSANSKRITBook a Free Demo

Class 10 Sanskrit Question 4 writing practice अनुवाद, संवादपूर्ति और कथापूर्ति

Choose your subject code. Code 122 translates sentences into Sanskrit. Code 119 completes a dialogue or a story.

Code 122 translation · Code 119 dialogue · Code 119 story · Worked answers

What does Question 4 ask for?

In the 2026–27 sample papers, Code 122 gives five sentences for one mark each. Code 119 offers a choice between five dialogue blanks worth one mark each and ten story blanks worth half a mark each.

कोड 122 में पाँच वाक्यों का संस्कृत में अनुवाद कीजिए। कोड 119 में संवाद या कथा में से एक चुनिए और मञ्जूषा से रिक्त स्थान भरकर पूरा उत्तर लिखिए।

Code 122 · Translate five sentences

Read either the Hindi or English version of each prompt. Identify the subject, tense and object before writing one Sanskrit sentence.

  1. Two girls read stories.
    दो बालिकाएँ कहानियाँ पढ़ती हैं।
  2. The children are playing in the garden.
    बच्चे उद्यान में खेल रहे हैं।
  3. My brother read a letter yesterday.
    मेरे भाई ने कल एक पत्र पढ़ा।
  4. We will plant trees tomorrow.
    हम कल वृक्ष लगाएँगे।
  5. Please protect water.
    कृपया जल की रक्षा कीजिए।

Code 119 · Complete the dialogue

Match each blank with one complete reply from the word bank. Then rewrite the dialogue in order.

ग्रन्थपालः: भवती किं पुस्तकम् इच्छति?

छात्रा: (1) ___

छात्रा: तत् पुस्तकं कुत्र लभ्यते?

ग्रन्थपालः: (2) ___

छात्रा: किम् अहम् अत्रैव पठामि?

ग्रन्थपालः: (3) ___

छात्रा: पुस्तकं कदा प्रत्यर्पयामि?

ग्रन्थपालः: (4) ___

छात्रा: महोदय, धन्यवादाः।

ग्रन्थपालः: (5) ___

Dialogue word bank

  • सोमवासरे प्रत्यर्पयतु।
  • अहं विज्ञानपुस्तकम् इच्छामि।
  • स्वागतम्।
  • द्वितीये कक्षे लभ्यते।
  • आम्, अत्रैव पठतु।

Code 119 · Complete the story

Use each word once. Read both sides of a blank to check the meaning and the grammatical form. Rewrite the completed story.

Story word bank · पाषाणान् · घटम् · पिपासा · उपायं · काकः · कार्यं · अन्वेषणे · अपिबत् · जलम् · घटे

एकस्मिन् दिने (1) ___ पिपासितोऽभवत्। जलस्य (2) ___ स इतस्ततोऽभ्रमत्। ततः स एकं (3) ___ अपश्यत्। घटे स्वल्पं (4) ___ आसीत्। तदा स (5) ___ चिन्तितवान्। स लघून् (6) ___ सङ्गृहीतवान्। स (7) ___ पाषाणान् क्षिपति स्म। जलम् उपर्यागतम्। स जलम् (8) ___। तस्य (9) ___ शान्ता जाता। बुद्ध्या (10) ___ साध्यते।

Worked answers · उत्तरमाला

Show the five Code 122 translations
  1. बालिके कथाः पठतः। · बालिके is dual, so choose पठतः. कथाः is the plural object.
  2. उद्याने बालकाः क्रीडन्ति। · Use the locative उद्याने for “in the garden” and the plural verb क्रीडन्ति.
  3. मम भ्राता ह्यः पत्रम् अपठत्। · ह्यः gives the past-time clue. अपठत् agrees with the singular subject भ्राता.
  4. वयं श्वो वृक्षान् रोपयिष्यामः। · The first-person plural future is रोपयिष्यामः. Before व्, श्वः takes the form श्वो here.
  5. कृपया जलं रक्षतु भवान्। · रक्षतु with भवान् makes a polite request. जलम् is the object, written जलं before र्.
Show the five dialogue answers
  1. अहं विज्ञानपुस्तकम् इच्छामि। · The first question asks which book the student wants.
  2. द्वितीये कक्षे लभ्यते। · कुत्र asks for a place, so choose the reply that names the room.
  3. आम्, अत्रैव पठतु। · The student asks whether she may read here. The reply grants permission.
  4. सोमवासरे प्रत्यर्पयतु। · कदा asks when, so the answer gives a day.
  5. स्वागतम्। · This is a natural reply to the student’s thanks.

ग्रन्थपालः: भवती किं पुस्तकम् इच्छति?

छात्रा: अहं विज्ञानपुस्तकम् इच्छामि।

छात्रा: तत् पुस्तकं कुत्र लभ्यते?

ग्रन्थपालः: द्वितीये कक्षे लभ्यते।

छात्रा: किम् अहम् अत्रैव पठामि?

ग्रन्थपालः: आम्, अत्रैव पठतु।

छात्रा: पुस्तकं कदा प्रत्यर्पयामि?

ग्रन्थपालः: सोमवासरे प्रत्यर्पयतु।

छात्रा: महोदय, धन्यवादाः।

ग्रन्थपालः: स्वागतम्।

Show the ten story answers
  1. काकः · The masculine subject agrees with पिपासितः.
  2. अन्वेषणे · The locative means “in search of water.”
  3. घटम् · The pot is the singular object of अपश्यत्.
  4. जलम् · स्वल्पम् describes a small quantity of water.
  5. उपायं · The crow thought of a solution. उपायम् is the object.
  6. पाषाणान् · लघून् agrees with the masculine plural object पाषाणान्.
  7. घटे · The locative घटे shows where he put the stones.
  8. अपिबत् · अपिबत् is the past form “drank.”
  9. पिपासा · The feminine noun पिपासा agrees with शान्ता.
  10. कार्यं · The conclusion says a task is accomplished through intelligence.

एकस्मिन् दिने काकः पिपासितोऽभवत्। जलस्य अन्वेषणे स इतस्ततोऽभ्रमत्। ततः स एकं घटम् अपश्यत्। घटे स्वल्पं जलम् आसीत्। तदा स उपायं चिन्तितवान्। स लघून् पाषाणान् सङ्गृहीतवान्। स घटे पाषाणान् क्षिपति स्म। जलम् उपर्यागतम्। स जलम् अपिबत्। तस्य पिपासा शान्ता जाता। बुद्ध्या कार्यं साध्यते।

Try Question 4 in the official papers

Code 122 walkthrough · Code 119 walkthrough · Letter writing · Picture and paragraph writing · Unseen comprehension practice